Het Turkije Instituut is sinds eind 2015 gesloten. Aanleiding tot dit besluit was het gebrek aan perspectief op nieuwe fondsen, mede in het licht van de ontwikkelingen in Turkije. De website (turkije-instituut.nl) is nog wel toegankelijk als informatiebron. Hierdoor zal althans een deel van de expertise die in de afgelopen acht jaar is opgebouwd behouden blijven.

Istanbul Europese Culturele Hoofdstad 2010

02 februari 2010, Turkije Instituut

Istanbul 2010: het is inmiddels een bekende afkorting voor Istanbul als Europese Culturele Hoofdstad 2010. Op 16 januari ging het ‘2010’-programma officieel van start met een weekend van festiviteiten in het centrum van de stad. Een indrukwekkende opeenvolging van openluchtconcerten, theater, Bekende Turken en vuurwerk boven de Bosporus. Voor wie Istanbul al jaren op het programma heeft staan, is ‘2010’ een extra reden om nu te gaan. Maar, zoals gebruikelijk bij grootschalige evenementen is er ook veel scepsis.

Een groot deel van het budget voor 2010 wordt namelijk besteed aan renovatieprojecten in de stad - volgens Turkish Daily News 70% van de projecten die het daartoe in het leven geroepen agentschap organiseert. Hoewel veel Osmaanse gebouwen inderdaad hard toe zijn aan een opknapbeurt, leidt deze wijze van besteding van de 2010-gelden tot veel kritiek. ‘2010’ zou te weinig ruimte bieden voor originele, vernieuwende, artistieke projecten en de nadruk leggen op traditioneel cultureel erfgoed en het in ere herstellen van het Osmaanse verleden. Zowel het Topkapi paleis als de Aya Sophia worden gerestaureerd, evenals verschillende andere Osmaanse gebouwen.

Bovendien, zo menen critici, worden er te weinig duurzame projecten geïnitieerd die een blijvende bijdrage leveren aan het culturele leven van de stad. Tegelijkertijd is 2010 een ongeëvenaard voorbeeld van samenwerking tussen de lokale en nationale overheid, de privésector en maatschappelijke organisaties, citeert journalist Nicole Pope de voorzitter van de adviesraad van Istanbul 2010, Hüsamettin Kavi. Een belangrijk streven van Istanbul 2010 is bovendien om jongeren en minder welgestelden van buiten de gebruikelijke kring van cultuurliefhebbers te betrekken bij kunst en cultuur in de stad.

Maar ook het agentschap zelf ligt onder vuur: een lange aanloopperiode, interne strubbelingen en een gebrekkige organisatiestructuur waarin de AKP-regering tezeer de overhand zou hebben gekregen, leiden tot veel kritiek. Veel inwoners van Istanbul zijn ronduit negatief over het imago van 2010 en sceptisch over de verdere invulling van het programma, ervaart Joost Lagendijk. Op de achtergrond speelt een fundamentelere kwestie: wat voor stad is Istanbul eigenlijk? De organisatie legt de nadruk op het Osmaanse verleden en Istanbuls traditie als smeltkroes van culturen. Maar hoe multicultureel is Istanbul? En op welke manier wordt dit jaar uitdrukking gegeven aan Istanbuls Europese identiteit? Veel prominente figuren in de culturele sector beklagen zich bijvoorbeeld over de oriëntalistische visie van Istanbul 2010. Een oriëntaals uitziende 2010-poster is hen een doorn in het oog.

Volgens de regeringsgezinde Today’s Zaman was de openingsceremonie in ieder geval een toonbeeld van Turkse multiculturaliteit: terwijl Tarkan optrad op het Taksimplein, zong zangeres Aynur de generaals op de eerste rij van het nieuwe Haliç Congrescentrum in het Koerdisch toe.

Analyses Turkije Instituut

Het Turkije Instituut publiceert regelmatig analyses over de actualiteit in Turkije

Blogs

Turkije Instituut sluit zijn deuren
Turkije Instituut sluit zijn deuren
Nieuw Turks kabinet, Turkse rechtsstaat verder onder druk
Turkije haalt Russisch vliegtuig neer, internationale coalitie tegen Daesh/IS lijkt te klappen
Turkije haalt Russisch vliegtuig neer, internationale coalitie tegen Daesh/IS lijkt te klappen
Voortgangsrapport 2015: EU tikt Turkije op de vingers
Voortgangsrapport 2015: EU tikt Turkije op de vingers
Voortgangsrapport 2015: EU tikt Turkije op de vingers
Voortgangsrapport 2015: EU tikt Turkije op de vingers
Voortgangsrapport 2015: EU tikt Turkije op de vingers
Aan het roer: de grondwet en de economie als AKP's hoofdpijndossiers
Aan het roer: de grondwet en de economie als AKP's hoofdpijndossiers
Aan het roer: de grondwet en de economie als AKP's hoofdpijndossiers
Aan het roer: de grondwet en de economie als AKP's hoofdpijndossiers
Aan het roer: de grondwet en de economie als AKP's hoofdpijndossiers
Lees meer...