Het Turkije Instituut is sinds eind 2015 gesloten. Aanleiding tot dit besluit was het gebrek aan perspectief op nieuwe fondsen, mede in het licht van de ontwikkelingen in Turkije. De website (turkije-instituut.nl) is nog wel toegankelijk als informatiebron. Hierdoor zal althans een deel van de expertise die in de afgelopen acht jaar is opgebouwd behouden blijven.

5. Zal een eventueel lidmaatschap van Turkije niet leiden tot een ongewenste toename van migratie?

Uitbreiding van de Europese Unie met Turkije zou op het gebied van migratie aanzienlijke gevolgen kunnen hebben. In de eerste plaats gaat het om de (fysieke) uitbreiding van het Europese territorium met bijna 3000 km grenzen over land en met niet minder dan 8300 km zeegrens.

Sinds decennia grenst Turkije aan landen die óf zelf een grote stroom vluchtelingen genereren, dan wel als doorgangsgebied fungeren voor vluchtelingenstromen van verder weg. Grenscontroles aan de Turkse (en dan EU-) buitengrenzen zullen dus moeten worden verscherpt, opname van Turkije in de Schengenzone (zie 'Visumbeleid EU') zal waarschijnlijk pas op langere termijn mogelijk zijn.

Wanneer er echter wordt gesproken over ‘de vrees voor veel migranten’ wordt vrijwel altijd de verwachte toename van het aantal werkzoekenden uit Turkije zelf bedoeld. Toetreding van Polen en in 2007 Bulgarije en Roemenië heeft aangetoond dat de aantrekkingskracht van de hogere lonen en de vaak betere arbeidsvoorwaarden en arbeidsomstandigheden onder burgers van de nieuwe lidstaten niet licht kan worden onderschat. Bovendien bestaat in Turkije al ruim 40 jaar een traditie van arbeidsmigratie naar Europa.

Hoewel een verdere structurele sociaal-economische ontwikkeling in Turkije een voorwaarde is voor lidmaatschap, lijkt het op dit moment onwaarschijnlijk dat de aantrekkingskracht van de Europese arbeidsmarkt voor Turkse werknemers over 10 jaar sterk verminderd zal zijn. Want hoewel de (officiële) werkloosheid laag is (de zogeheten lange-termijn werkloosheid ligt in Turkije zelfs onder Europees niveau) neemt de omvang van de Turkse bevolking nog steeds toe. De werkgelegenheid zal dus fors moeten blijven stijgen om nieuwe generaties voldoende werk  te kunnen bieden.

Anderzijds wijzen voorstanders van toetreding er op dat juist de export van (jonge) arbeidskrachten naar Europa wel eens de redding voor de welvaart van de EU zou kunnen zijn vanwege de verregaande vergrijzing van de EU-bevolking.

Naar verwachting zal in een (eventueel) toetredingsverdrag een aparte (beperkende) clausule inzake het zogeheten vrije verkeer van personen worden opgenomen. Dit gebeurde bijvoorbeeld op nadrukkelijk verzoek van de Bondsrepubliek met Polen. Op die manier wordt het (vrije) verkeer van personen over een periode van 3-5 jaar dan geleidelijk aan vrijgegeven.

Blogs

Turkije Instituut sluit zijn deuren
Turkije Instituut sluit zijn deuren
Nieuw Turks kabinet, Turkse rechtsstaat verder onder druk
Turkije haalt Russisch vliegtuig neer, internationale coalitie tegen Daesh/IS lijkt te klappen
Turkije haalt Russisch vliegtuig neer, internationale coalitie tegen Daesh/IS lijkt te klappen
Voortgangsrapport 2015: EU tikt Turkije op de vingers
Voortgangsrapport 2015: EU tikt Turkije op de vingers
Voortgangsrapport 2015: EU tikt Turkije op de vingers
Voortgangsrapport 2015: EU tikt Turkije op de vingers
Voortgangsrapport 2015: EU tikt Turkije op de vingers
Aan het roer: de grondwet en de economie als AKP's hoofdpijndossiers
Aan het roer: de grondwet en de economie als AKP's hoofdpijndossiers
Aan het roer: de grondwet en de economie als AKP's hoofdpijndossiers
Aan het roer: de grondwet en de economie als AKP's hoofdpijndossiers
Aan het roer: de grondwet en de economie als AKP's hoofdpijndossiers
Lees meer...