Het Turkije Instituut is sinds eind 2015 gesloten. Aanleiding tot dit besluit was het gebrek aan perspectief op nieuwe fondsen, mede in het licht van de ontwikkelingen in Turkije. De website (turkije-instituut.nl) is nog wel toegankelijk als informatiebron. Hierdoor zal althans een deel van de expertise die in de afgelopen acht jaar is opgebouwd behouden blijven.

Premier Erdoğan wordt Turkije’s twaalfde president

11 augustus 2014 - Al in de eerste ronde is premier Erdoğan met 51,8% gisteren verkozen tot president. De belangrijkste oppositiekandidaat, Ihsanoğlu was goed voor zo’n 38% en Koerdische kandidaat Demirtaş behaalde bijna 10% van de stemmen. Na drie ambtstermijnen als premier zal Erdoğan op 28 augustus worden beëdigd als president en heeft daarmee de hoogste positie binnen het politieke spectrum verworven.


Nog geen 75% van de stemgerechtigden ging naar de stembus gisteren; zo’n 13 miljoen stemgerechtigden bleven thuis. Het is daarmee de laagste opkomst in de afgelopen 12 jaar. Tot zijn beëdiging op 28 augustus is hij nog gewoon premier en partijleider. Door een leemte in de grondwet, die wel het beëindigen van de relatie met de partij en de functie als parlementslid voorschrijft maar hier geen duidelijke termijn aan verbindt, kan Erdoğan tot 28 augustus premier en partijleider blijven. Pas als hij op deze datum de presidentiële eed aflegt en het presidentsambt bekleedt, zal zijn functie als premier en parlementslid daadwerkelijk komen te vervallen. Het is niet de eerste keer in de Turkse politieke geschiedenis dat de functies van premier en president door één en dezelfde persoon zijn vervuld. Onder andere Ismet İnönü (als opvolger van Atatürk) en Turgut Özal werden na hun premierschap president.

Al toen slechts de helft van de stemmen geteld was, werd Erdoğan’s overwinning duidelijk. Vanuit Istanbul, waar hij zelf zijn stem had uitgebracht, vloog hij naar Ankara om ‘s avonds laat vanaf het balkon van het partijgebouw zijn overwinningstoespraak te houden. Zijn toon was een stuk milder dan gewoonlijk en hij riep op tot verzoening. ‘Iedereen heeft gewonnen vandaag, niet alleen zij die op mij gestemd hebben. Ik zal de president van het hele volk zijn, niemand heeft verloren vandaag. Heel Turkije heeft gewonnen en niet alleen Turkije, ook Damascus, Bagdad en Gaza hebben gewonnen. Laten we de spanningen en de conflictcultuur in het oude Turkije laten.’, aldus de nieuwe president. 

Nu zal de AKP knopen moeten doorhakken over de toekomst van de partij. Vandaag werd bekend gemaakt dat de AKP op 27 augustus een congres zal houden, een voorlopige aanwijzing dat Erdoğan vooralsnog niet van plan is om Gül als opvolger te kiezen. Gül neemt immers pas een dag later afscheid van het presidentsambt, als president is het hem niet toegestaan het congres bij te wonen. Gül zou dit eventueel kunnen voorkomen door zelf eerder zijn ontslag in te dienen en voor het congres begint partijlidmaatschap aan te vragen. In dat geval kan Erdoğan niet als partijleider deelnemen aan het congres omdat hij dan Gül op moet volgen en krijgt Gül de kans om de nieuwe partijleider te worden. Het blijft gissen of Gül zijn opvolger op dergelijke manier in de wielen wil rijden.

Om veel wisselingen, tijdelijke constructies en onzekerheid binnen de partij te voorkomen zal Erdoğan er wellicht voor kiezen om de landelijke verkiezingen van juni 2015 te vervroegen naar november of december dit jaar. Dat geeft de nieuwe premier een duidelijk mandaat. De komende dagen zullen uitwijzen welke koers de AKP zal varen en ook meer licht werpen op de al dan niet waarschijnlijkheid van vervroegde verkiezingen. 


- - - - - -

Nu premier Erdoğan zijn positie als premier nog niet heeft opgegeven maar tegelijkertijd de nieuwe president is, publiceerde de satire krant Zaytung op social media de volgende foto: een 'balkon selfie' van premier Erdoğan met president Erdoğan. 

Blogs

Turkije Instituut sluit zijn deuren
Turkije Instituut sluit zijn deuren
Nieuw Turks kabinet, Turkse rechtsstaat verder onder druk
Turkije haalt Russisch vliegtuig neer, internationale coalitie tegen Daesh/IS lijkt te klappen
Turkije haalt Russisch vliegtuig neer, internationale coalitie tegen Daesh/IS lijkt te klappen
Voortgangsrapport 2015: EU tikt Turkije op de vingers
Voortgangsrapport 2015: EU tikt Turkije op de vingers
Voortgangsrapport 2015: EU tikt Turkije op de vingers
Voortgangsrapport 2015: EU tikt Turkije op de vingers
Voortgangsrapport 2015: EU tikt Turkije op de vingers
Aan het roer: de grondwet en de economie als AKP's hoofdpijndossiers
Aan het roer: de grondwet en de economie als AKP's hoofdpijndossiers
Aan het roer: de grondwet en de economie als AKP's hoofdpijndossiers
Aan het roer: de grondwet en de economie als AKP's hoofdpijndossiers
Aan het roer: de grondwet en de economie als AKP's hoofdpijndossiers
Lees meer...